Ankieta NBP: czy banki zaostrzają kredyty hipoteczne
Co kwartał NBP pyta szefów komitetów kredytowych, jak zmieniają zasady udzielania kredytów. Zebraliśmy część o kredytach mieszkaniowych, z liczbami i wyjaśnieniem. Najnowsza edycja: III kwartał 2026 r..
W skrócie
W ankiecie NBP z początek lipca 2026 r. przewodniczący komitetów kredytowych 23 banków (około 89% rynku) napisali, że w II kw. 2026 bez zmian kryteria kredytów mieszkaniowych (nie zmienili ich), obniżali marże i widzieli wzrost popytu. Na III kw. 2026 zapowiedzieli zaostrzenie kryteriów przy dalszym wzroście popytu. Dla Ciebie to sygnał, że warunki w bankach mogą się rozjechać: część banków będzie ostrożniejsza, więc warto porównać kilka ofert, zanim złożysz wniosek.
III kwartał 2026 r.: co zrobiły i co planują banki
| II kw. 2026 | Procent netto | Wykres | Co to znaczy |
|---|---|---|---|
| Kryteria udzielania | +4% | bez zmian | |
| Marża | +21% | obniżki | |
| Popyt na kredyty | +53% | wzrost | |
| Plan na III kw. 2026: kryteria | −6% | zaostrzenie | |
| Plan na III kw. 2026: popyt | +21% | wzrost |
- Kryteria i marże. Banki nie zmieniły kryteriów, ale ponownie obniżyły marże.
- Popyt. Popyt wzrósł: banki wskazują prognozy rynku mieszkaniowego (39%), wcześniejsze złagodzenie warunków (19%) i kryteriów (15%) oraz mniejsze korzystanie z oszczędności (19%).
- Plany. Banki zamierzają zaostrzyć kryteria: około 25% banków chce je zaostrzyć, a 19% złagodzić. Oczekują dalszego wzrostu popytu.
- Dlaczego. Łagodzenie: presja konkurencyjna innych banków uniwersalnych (28%), banków hipotecznych (20%) i instytucji niebankowych (15%). Zaostrzenie w niewielkiej grupie banków: ryzyko związane z przewidywaną sytuacją gospodarczą (−12%).
Procent netto: dodatni = łagodzenie albo wzrost popytu, ujemny = zaostrzenie albo spadek. Badanie: początek lipca 2026 r., 23 banki. Źródło: NBP, Departament Stabilności Finansowej: Sytuacja na rynku kredytowym – wyniki ankiety do przewodniczących komitetów kredytowych, III kwartał 2026 r..
Zapowiedzi a to, co banki zrobiły
Banki w ankiecie mówią też, co planują. Porównanie z kolejną edycją pokazuje, że zapowiedzi to kierunek, a nie obietnica.
| Kwartał | Zapowiedź: kryteria | Wykonanie: kryteria |
|---|---|---|
| II kw. 2026 | +13% (łagodzenie) | +4% (bez zmian) |
| I kw. 2026 | +3% (bez zmian) | +25% (łagodzenie) |
Poprzednie edycje
II kwartał 2026 r. (badanie: początek kwietnia 2026 r.)
| I kw. 2026 | Procent netto | Wykres | Co to znaczy |
|---|---|---|---|
| Kryteria udzielania | +25% | łagodzenie | |
| Marża | +25% | obniżki | |
| Popyt na kredyty | +69% | wzrost | |
| Plan na II kw. 2026: kryteria | +13% | łagodzenie | |
| Plan na II kw. 2026: popyt | +44% | wzrost |
Banki łagodziły kryteria mimo wcześniejszych zapowiedzi stabilizacji i obniżały marże. Część banków podniosła jednak marże dla kredytów o wyższym ryzyku i wymagany wkład własny (po −13%). Bardzo silny wzrost popytu: wcześniejsze złagodzenie kryteriów (49%), prognozy rynku mieszkaniowego (45%) i lepsza sytuacja gospodarstw domowych (31%). Raport NBP →
I kwartał 2026 r. (badanie: początek stycznia 2026 r.)
| IV kw. 2025 | Procent netto | Wykres | Co to znaczy |
|---|---|---|---|
| Kryteria udzielania | +19% | łagodzenie | |
| Marża | +38% | obniżki | |
| Popyt na kredyty | −9% | spadek | |
| Plan na I kw. 2026: kryteria | +3% | bez zmian | |
| Plan na I kw. 2026: popyt | +35% | wzrost |
Banki złagodziły kryteria i mocno obniżyły marże. Popyt lekko spadł: gorsza sytuacja gospodarstw domowych (−18%) i korzystanie z innych źródeł finansowania (−14%). Raport NBP →
Co to znaczy dla Ciebie
- Zaostrzenie kryteriów to zwykle wyższy wymagany wkład, ostrzejsza ocena zdolności albo wyższe marże dla ryzykowniejszych kredytów. Jeśli planujesz wniosek, nie odkładaj go bez potrzeby i porównaj kilka banków.
- Wysoki popyt wydłuża czas decyzji. Aktualne czasy w bankach pokazuje strona czas oczekiwania na decyzję.
- Obniżki marż trwają od kilku kwartałów. Sprawdź, czy Twoja oferta jest na poziomie rynku: sprawdź ofertę banku.
Następna aktualizacja: wyniki ankiety z października 2026 r. (IV kwartał), NBP publikuje je zwykle kilka tygodni po badaniu.
Pytania
Czym jest ankieta NBP do komitetów kredytowych?
Badanie, które NBP robi co kwartał wśród przewodniczących komitetów kredytowych 23 banków, mających około 89% kredytów firm i gospodarstw domowych. Banki mówią, jak zmieniły kryteria i warunki kredytów w minionym kwartale i co planują w następnym, oraz jak zmienia się popyt.
Co to jest procent netto?
Różnica między odsetkiem banków, które łagodzą kryteria (albo widzą wzrost popytu), a odsetkiem tych, które je zaostrzają (albo widzą spadek), ważona udziałem banków w rynku. Wartość dodatnia oznacza łagodzenie albo wzrost popytu, ujemna zaostrzenie albo spadek.
Czy banki zaostrzą kredyty hipoteczne?
W ankiecie z początek lipca 2026 r. banki zapowiedziały na III kw. 2026 zaostrzenie kryteriów kredytów mieszkaniowych (procent netto −6%). Banki zamierzają zaostrzyć kryteria: około 25% banków chce je zaostrzyć, a 19% złagodzić. Oczekują dalszego wzrostu popytu.
Czy zapowiedzi banków się sprawdzają?
Nie zawsze. Na I kw. 2026 r. banki zapowiadały kryteria bez zmian, a potem je złagodziły (procent netto +25%). Dlatego traktujemy ankietę jako kierunek, a nie prognozę dla konkretnego banku.