Definicja
Służebność to ograniczone prawo rzeczowe, które pozwala innej osobie korzystać w określony sposób z cudzej nieruchomości, np. przejeżdżać przez działkę, prowadzić przez nią linię energetyczną albo mieszkać w lokalu. Kodeks cywilny zna służebność gruntową, osobistą i przesyłu. Służebność obciąża nieruchomość także po jej sprzedaży.
Co to oznacza dla Ciebie
Kupujesz nieruchomość razem z jej służebnościami. Służebność przesyłu albo drogowa zwykle nie przeszkadza w kredycie, ale służebność osobista mieszkania albo dożywocie na rzecz innej osoby to dla banku zwykle przeszkoda. Sprawdź dział III księgi wieczystej, zanim wpłacisz zadatek.
Rodzaje służebności
- Gruntowa (art. 285 KC): służy właścicielowi sąsiedniej nieruchomości, np. przejazd i przechód do drogi publicznej.
- Osobista (art. 296 KC): służy konkretnej osobie i wygasa najpóźniej z jej śmiercią, np. prawo zamieszkiwania.
- Przesyłu (art. 305¹ KC): służy przedsiębiorcy, np. dla linii energetycznej, gazociągu czy wodociągu.
Gdzie ją znaleźć i co sprawdzić
Służebności obciążające nieruchomość są wpisane w dziale III księgi wieczystej, a służebności, z których korzysta nieruchomość, w dziale I-Sp. Przy domu i działce zwróć uwagę na dostęp do drogi publicznej, bezpośrednio albo przez służebność drogową, oraz przebieg służebności przesyłu. Część służebności może powstać przez zasiedzenie i nie być wpisana, dlatego warto obejrzeć teren i zapytać sąsiadów.
Służebność a bank
Bank ocenia, czy służebność obniża wartość zabezpieczenia albo utrudnia jego sprzedaż. Służebność przesyłu w bloku zwykle nie ma znaczenia. Służebność osobista mieszkania albo dożywocie oznacza, że ktoś może mieszkać w lokalu do końca życia, więc bank zwykle wymaga ich wykreślenia przed aktem. Brak dostępu do drogi publicznej przy działce to częsta przyczyna odmowy. Więcej w artykule księga wieczysta: co sprawdzić.
Przykład
Działka budowlana nie ma bezpośredniego wjazdu z drogi publicznej, dojazd prowadzi przez działkę sąsiada. W dziale III księgi sąsiada i w dziale I-Sp kupowanej działki widnieje służebność drogowa. Bank przyjmie taką działkę jako zabezpieczenie. Gdyby służebności nie było, bank zwykle odmówiłby kredytu do czasu jej ustanowienia u notariusza.
Najczęstsze pytania
Czy służebność przesyłu przeszkadza w kredycie?
Zwykle nie, zwłaszcza przy mieszkaniu w bloku. Przy działce bank i rzeczoznawca sprawdzą, czy linia nie ogranicza zabudowy, bo to obniża wartość.
Czy dostanę kredyt na mieszkanie ze służebnością mieszkania?
Rzadko. Ktoś ma wtedy prawo mieszkać w lokalu do końca życia, więc bank zwykle wymaga wykreślenia służebności przed aktem.
Gdzie sprawdzić, czy nieruchomość ma służebność?
W dziale III księgi wieczystej, którą przejrzysz bezpłatnie na ekw.ms.gov.pl. Służebność może też wynikać z zasiedzenia i nie być wpisana.
Powiązane hasła
Więcej w poradniku
Źródła
- Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (ISAP)
- Ustawa z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (ISAP)
- Ministerstwo Sprawiedliwości: Elektroniczne Księgi Wieczyste
Definicja jest uproszczona. W sprawach, w których liczy się każde słowo, rozstrzyga treść ustawy i Twojej umowy. Przykłady liczbowe są orientacyjne i nie są ofertą banku.
Inne hasła w dziale „Nieruchomość i zabezpieczenia”